Anne Frank gecensureerd
Buitenland

Anne Frank gecensureerd

Een nieuwe golf van censuur in de VS: boeken die als ‘pornografisch’ worden omschreven, verdwijnen uit scholen. Ook het dagboek van Anne Frank.

Redactie 01 juli 2023, 08:00
Anne Frank gecensureerd

Het is niet de eerste keer dat Het Achterhuis verbannen wordt uit Amerikaanse scholen en bibliotheken. Diary of a young girl, de titel waaronder het dagboek van Anne Frank in de Verenigde Staten wordt uitgegeven, werd in 2010 verwijderd uit scholen in Culpeper, Virginia, na klachten over de ‘seksuele inhoud en homoseksuele thema’s’. Drie jaar later gebeurde hetzelfde in Northville, Michigan, nadat de moeder van een leerling de inhoud van het dagboek als ‘behoorlijk pornografisch’ had betiteld. Volgens de American Library Association zou er sinds de jaren 90 zesmaal bezwaar tegen het boek zijn gemaakt vanwege de ‘expliciet seksuele inhoud’. 

Nu is het weer zover. Ditmaal gaat het om de conservatieve staten Florida en Texas, waar bezwaar wordt gemaakt tegen de stripversie uit 2018: Anne Frank – The graphic adaptation. Het boek bevat een tekst die door Ari Folman bewerkt werd en tekeningen van David Polonsky. De affaire begon vorig jaar in een scholenkoepel in Dallas, Texas, waar welgeteld één ouder bezwaar maakte tegen het stripboek. Dat werd overigens met goedkeuring van het Anne Frank Fonds in Zwitserland uitgegeven en volgt trouw de oorspronkelijke tekst. Maar het schoolbestuur, gesteund door rechtse lobbygroepen, verwijderde The graphic adaptation uit de bibliotheek. 

Grooming

Het hek was van de dam. Een school in Houston beperkte toegang tot het boek en al snel sloeg de affaire over naar Florida, waar de Republikeinse gouverneur en presidentskandidaat Ron de Santis met vergelijkbare censuuracties probeert concurrent Donald Trump rechts in te halen. In Indian River County bestempelde het schoolbestuur het boek als ‘niet geschikt voor jongeren’. Vreemd genoeg zou het zelfs de Holocaust bagatelliseren. Ook een school in de buurt van de stad Jacksonville houdt het boek weg van zijn leerlingen. De klagende ouder was in dat geval Joods: Bruce Friedman betitelde het stripboek als grooming, het seksueel verleiden van minderjarigen.

‘Het dagboek van Anne Frank op zo’n ongepaste wijze te seksualiseren, is antisemitisch’

Friedman is niet de enige Jood die zich inzet voor het censureren van het boek. Randy Fine is lid van het Huis van Afgevaardigden van Florida. Tegen de Jewish Telegraph Agency zei hij: “Ik heb het Dagboek van Anne Frank vele malen gelezen als kind en ik herinner mij niets van wat ze in het stripboek hebben gestopt.” Dat Fines geheugen hem wellicht in de steek laat, komt niet op bij de Joodse politicus: “Eerlijk gezegd is het antisemitisch het dagboek van Anne Frank op zo’n ongepaste wijze te seksualiseren.” 

Politici als Fine en zijn niet-Joodse Republikeinse collega’s worden gesteund door ultraconservatieve lobbygroepen als Moms for Liberty (‘Mama’s voor vrijheid’), die zich landelijk inzetten tegen de ‘seksualisering van de samenleving’, maar ook tegen abortus, covidmaatregelen en aandacht in het curriculum voor lhbt-problematiek en rassenrelaties. Tegenstanders van censuur wijzen erop dat in de strip niets te vinden is wat niet ook in de niet-geïllustreerde versie staat. Zij constateren dat schoolbesturen eerder besluiten tot censuur wanneer het niet alleen om tekst, maar ook om plaatjes gaat. Overigens bevinden de conservatieve krachten die Anne Frank postuum de mond willen snoeren zich in passend gezelschap: in 2009 werd haar dagboek al verboden door Hezbollah.

… en de Bijbel ook

Conservatieve christenen in de VS zullen minder blij met de nieuwe censuurgolf zijn, nu een ander succesvol Joods boek daar ook onder lijdt: de Bijbel. Na klachten van ouders heeft een schooldistrict, een overkoepelend bestuur in mormonenstaat Utah het boek uit lagere en middelbare scholen verbannen vanwege de ‘vulgaire en gewelddadige’ inhoud. Vorig jaar nam de Republikeinse meerderheid in het parlement van Utah een wet aan die ‘pornografische en onfatsoenlijke’ boeken uit scholen moet weghouden. Of de conservatieve politici achter het voorstel hierbij de Bijbel in gedachten hadden, valt te betwijfelen. Maar Ken Ivory, drijvende kracht achter de nieuwe wet, ziet nu in dat het boek wel degelijk onder die definitie kan vallen. Gelukkig weet Ivory de oplossing voor dit probleem: “Traditiegetrouw wordt in Amerika de Bijbel het best onderwezen en begrepen in het huis en bij het haardvuur van de familie.”

Plaats opmerking