Eregaste

Dat Nederlanders gierig zijn wordt iedere keer weer gelogenstraft als er een grote inzamelingsactie wordt gehouden. ‘Ons ben zuunig’ in het uitdelen van fooien, maar als het om het verzachten van leed van anderen gaat, zijn we in vergelijking met andere landen een vrijgevig volkje. Nederlanders hebben een meer dan gemiddelde neiging het op te nemen voor de underdog. Als de overheid er ook nog iets aan verdient, is dat meegenomen. Niet voor niets hebben we een minister van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking. Zeg nooit meer ‘ontwikkelingshulp’, want dat is koloniaal. 

De hulpkaravaan is de laatste decennia uitgegroeid tot een heuse industrie. Uit jarenlange werkervaring met ngo’s weet ik dat met dat geld veel goeds gebeurt. En tot mijn grote verdriet ook kwaads, niet in de laatste plaats door de enorme strijkstokken, overhead en mismanagement. 

De laatste jaren is in de houding van ontwikkelingsorganisaties een duidelijke verschuiving merkbaar. Ze worden steeds politieker. Oxfam Novib leidt die dans. Sinds 2018 is de voormalige PvdA-politicus Michiel Servaes directeur van die organisatie. Servaes stond als lid van de Tweede Kamer al bekend om zijn antipathie tegen Israël. Zelfs voor PvdA-begrippen, en dat wil heel wat zeggen. Hij vond een warm bad bij Oxfam Novib, een organisatie waar GroenLinks-Kamerlid Tom van der Lee net vandaan kwam.

Nog even ter herinnering: Oxfam is die organisatie waarvan de staf in 2011 na de aardbeving in het straatarme Haïti seksfeesten met vaak minderjarige slachtoffers hield. En de voormalige Britse directrice is nu naar de rechter gestapt omdat ze Oxfam beticht van een ‘giftige antisemitische cultuur’. Bovendien wordt de hulporganisatie ervan beschuldigd dat Hamas er een dikke vinger de pap heeft.

Kijkend naar Servaes’ verleden is het niet verwonderlijk dat Oxfam zich steeds meer ontpopt als een anti–Israëlische BDS-organisatie. Servaes wil een verbod op alle handel en investeringen ‘die bijdragen aan bezetting, genocide en apartheid’, een duidelijk politiek standpunt. Ongetwijfeld vindt hij een luisterend oor bij dat andere voormalige Kamerlid met dezelfde antipathie, de nieuwe D66-minister Sjoerd Sjoerdsma, met wie het voor Servaes ongetwijfeld goed zakendoen moet zijn. 

Op 31 maart viert Oxfam Novib haar zeventigjarig bestaan. Eregast is koningin Máxima. Het is niet onlogisch te denken dat ze daarmee een politiek standpunt inneemt. En daar zou het Koninklijk Huis verre van moeten blijven. Haar beslissing staat haaks op het zo gewenste verbinden. Integendeel: de koningin polariseert.