Dansen op de choepa
Dagboek

Dansen op de choepa

Opperrabbijn Jacobs schrijft een dagboek over maatschappelijke en religieuze zaken. Het NIW publiceert deze stukken twee keer per week.

Opperrabbijn Binyomin Jacobs 13 september 2023, 11:03
Dansen op de choepa

We waren drie weken afwezig. Nou ja, afwezig. Het rabbinale werk continueerde gewoon via de digitale en telefonische wegen, alleen zaten we fysiek aan de andere kant van de Oceaan. Eerst waren we in Montreal en daarna New York.

Denk nu niet dat in ons leven alles zonnegeur en maneschijn is. Er is geen huisje zonder kruisje. De kunst is echter om de mooie momenten te laten overheersen en de kruisjes te vergeten.

In Canada trouwde een kleindochter en in de USA een kleinzoon. Ik wens al mijn dagboekeniers uitsluitend simches en uiteraard ook al een sjana tova oemetoeka, een goed en zoet 5784. Waarom zowel goed als zoet?  Goed alleen moet toch voldoende zijn! Bovendien is zoet niet echt gezond. Mijn oudoom, de broer van mijn oma die in de oorlog werd gefusilleerd als verzetsstrijder, had toen al, ver voor de oorlog, als arts gespecialiseerd in genetica een studie gemaakt over suikerziekte onder Joden. Maar dit even terzijde. En als we dan toch het onderwerp gezondheid aanraken: Maimonides schrijft in zijn Jad Hachazaka dat een beetje van iets wat ongezond is, minder schadelijk is dan te veel van gezonde voeding. Maar waarom we elkaar een goed en zoet jaar wensen heb ik uitgelegd in het zogenaamde herderlijk schrijven dat ik in plaats van mijn volgende dagboek als dagboek zal versturen via de gebruikelijke dagboekkanalen.

Bij een choepa ontmoet je meestal de halve wereld. Familie komt van heinde en verre, vrienden en vriendinnen van chatan, bruidegom, en kalla, bruid, vliegen of rijden uren om aanwezig te zijn. En zo ontmoette ik een rabbijn uit een van de noordelijke EU-landen die ik diverse keren telefonisch en per zoom had gesproken, maar nog nooit in het echt had ontmoet. Echt is toch anders. Je spreekt opener, laat het achterste van je tong wel zien. En zo mocht ik naar hem luisteren en zijn moeizame rabbinale positie aanhoren. De opperrabbijn onder wie hij werkt, woont niet in zijn land, maar in Israël. En vanuit het Heilige Land commandeert hij en helpt de rabbijn-on-de-spot aan … ja, u raadt het goed: aan kritiek, ongevraagd advies en andere vormen van misère en baasje spelen. Uiteraard ben ik absoluut niet tegen wonen in Israël, maar daar wonen en elders regeren, is niet wat van een lokale rabbijn en zelfs van een lokale opperrabbijn verwacht mag worden. Maar nog meer dan van zijn opperrabbijn-op-afstand, leed deze jonge rabbijn aan eenzaamheid. Niet altijd makkelijk om in een ver-wegland te wonen. Uiteraard zijn overal Joden en zeker kan niemand weten of één enkele Jood minder belangrijk is dan honderd, maar toch!

Intussen heb ik heel wat afgedanst en daar schijn ik wel goed in te zijn, gezien de complimentjes die ik ontving. Ben ik tenminste ergens goed in, dacht ik bij mezelf, want mijn persoonsstructuur neigt naar een lage zelfdunk. Doe ik het wel goed? Heb ik niemand gekwetst? Had ik meer kunnen doen? Ben ik te veel met mezelf bezig?

Sjabbat jongstleden, de sjabbat voor Rosj Hasjana, lazen we twee sidrot uit de Tora: Netsaviem en Wajelech. De vertaling van Netsaviem is: stilstaan en niet bewegen. De vertaling van Vajelech luidt: bewegen, vooruitgaan. Wat heeft dit te maken met Rosj Hasjana? Vooruitgaan, spiritueel groeien is essentieel. Maar om te kunnen groeien, moeten er ook momenten zijn om even te rusten, pas op de plaats, zelfonderzoek. En dan, na de zelfreflectie, weer verder optrekken op de spirituele ladder. Zo moeten we ons voorbereiden op Rosj Hasjana om uiteindelijk te komen tot een goed en zoet jaar. Een jaar van wederzijds respect en tolerantie. Een jaar van bijdragen aan de Joodse gemeenschap die in ons Nederland lijdt onder assimilatie, intern gebrek aan kennis van het jodendom, groeiend antisemitisme.

Tijdens het dansen bij de choepa was er bij mij even uitsluitend simcha, vreugde en dankbaarheid. Een totale ontspanning. Weg van de dagelijkse sleur. De Hoge Feestdagen beginnen we serieus, met overpeinzingen: waar kunnen we onszelf verbeteren, goede voornemens. Maar het doel is, de laatste dag van de periode der feestdagen, de afsluiting: Simchat Tora, vreugde om en met de Tora.

Moge het ieder van ons gegeven zijn om zingend en dansend het goede en zoete jaar binnen te trekken met als hoofddoel: sjalom. Geen oorlog en geen strijd. Rust op het slagveld, in de gemeenschap en rust in ieder (mede)mens.

Gegroet vanaf JFK

Plaats opmerking