Het gerechtshof in Jeruzalem heeft met klem de openbare aanklager in de strafzaak tegen Benjamin Netanyahu aangeraden de aanklacht wegens omkoping te laten vallen. De rechters zijn van mening dat het te moeilijk wordt voor het Israëlische Openbaar Ministerie dit deel van de aanklacht te bewijzen en dat daardoor het risico bestaat dat het proces zich nog jaren voort zal slepen.
Precies drie jaar geleden kwamen de rechters al eens met dezelfde suggestie, maar de aanklager besloot die toen te negeren. Netanyahu’s advocaat Amit Hadad dreigde dat als het verwijt van omkoping blijft staan, hij ‘honderden’ getuigen zal oproepen, waardoor het proces minimaal tot maart 2028 zal voortduren. Tegen die tijd wordt een van de drie rechters die de zaak beoordelen geacht met pensioen te gaan.
De strafzaak begon in mei 2020 en duurt dus al meer dan zes jaar. De premier staat terecht in drie zaken op verdenking van fraude, vertrouwensbreuk en omkoping. In de zogenaamde ‘zaak 1000’ worden Netanyahu en zijn vrouw Sara ervan verdacht dure geschenken te hebben ontvangen van twee zakenlieden. Zaak 2000 draait om beïnvloeding van de pers. Netanyahu zou hebben aangeboden de krant Israel Hayom juridisch te benadelen in ruil voor positieve publiciteit in concurrent Yedioth Ahronoth.
Politieke vervolging
In zaak 4000 wordt Bibi naast fraude en vertrouwensbreuk van omkoping verdacht. De premier zou beloofd hebben de zakelijke belangen van ondernemer Shaul Elovitch te helpen in ruil voor positieve berichtgeving op Elovitch’ nieuwswebsite Walla! Het is in deze zaak dat de rechters hebben aanbevolen de aanklacht van omkoping te laten vallen, iets wat door Netanyahu’s aanhangers wordt gevierd als een grote overwinning. Minister van Alia Ofir Sofer sprak op X van ‘jaren van politieke vervolging’ en eiste dat het proces meteen wordt stopgezet.
Netanyahu’s advocaat vergeleek de strafzaak tegen zijn cliënt met het Eichmannproces
Dat zal waarschijnlijk niet gebeuren, ook niet wanneer de aanklager besluit het advies van de rechters over te nemen. Integendeel, het is mogelijk dat het hof hiermee juist aangeeft dat het Netanyahu zo snel mogelijk wil bestraffen voor de overige aanklachten en dat het geen gedeeltelijke vrijspraak, voor omkoping dus, in het vonnis wil. Dit zou wel betekenen dat als de premier schuldig wordt bevonden aan de hem ten laste gelegde vergrijpen, de straf een stuk lager zal uitvallen. Omkoping is het zwaarste misdrijf in de aanklacht.
Advocaat Amit Hadad vergeleek het proces tegen Netanyahu deze week met dat tegen Adolf Eichmann. Dit omdat de rechters een behandelingsschema van vijf dagen per week hanteren. Blijkbaar vinden zij de zaak inderdaad te lang duren. Volgens Hadad kende in de Israëlische juridische geschiedenis alleen het proces tegen de architect van de Holocaust een vergelijkbaar fulltime schema.
Verzoenende toon
Intussen heeft Netanyahu gezegd dat hij na de verkiezingen die uiterlijk 27 oktober gehouden moeten worden, een ‘brede nationale regering’ wil vormen. Dat is volgens de premier ‘de enige manier om onder elkaar tot overeenstemming te komen’. De oppositie neemt de verzoenende toon van Netanyahu, die wordt beschouwd als een van de meest tweedracht zaaiende politici uit de Israëlische geschiedenis, niet serieus. Vrijwel alle leiders van de oppositiepartijen — Naftali Bennett, Yair Lapid, Gadi Eisenkot, Avigdor Lieberman en Yair Golan — hebben uitgesloten dat zij met hem een regering zullen vormen.
Politieke experts zien de opmerkingen van Netanyahu over consensus eerder als een poging gematigde Likoedkiezers binnenboord te houden en te vissen naar de stem van centrumrechtse Israëli’s. Volgens de peilingen is dat nodig ook, want met name Gadi Eisenkot scoort met zijn partij in de peilingen. In de meeste is Eisenkot de populairste oppositieleider en in enkele is zijn partij Yasha! (vrij vertaald ‘rechtdoorzee’) zelfs groter dan Bibi’s Likoed. Binnenkort in het NIW een portret van de oud-IDF-bevelhebber.