Medische ethiek volgens de ‘Artsen voor Gaza’

Dagboek van 7 oktober 2026.
solidariteitswandelingen 7 oktober.

De eerste officiële anti-Joodse maatregel in Nederland in de Tweede Wereldoorlog was het verbod op het Joods ritueel slachten op 5 augustus 1940. Daar gaan we weer, welde op in mijn gedachten, toen ik vernam dat wederom het zogenaamde onverdoofd slachten aan de Nederlandse politieke kaak werd gesteld. Het interessante is dat het hier de rituele slacht van de moslims betreft én de koosjere slacht. Dit dagboek wordt geen herhaling van enige jaren geleden toen er nog enige vorm van sjechita in ons land was. Inmiddels heeft Nederland geen koosjere slagerij meer en geen koosjere slacht, dus hoeven de dierenvrienden en Jodenhaters zich geen zorgen meer te maken. Waarom de media er dan toch de Joden bijslepen, mag u, mijn gewaardeerde dagboekenier, zelf invullen. Maar neem wel mee in uw denken dat het aantal dieren dat door het verkeerd hanteren van het zogenaamde verdoofd slachten gigantisch lijdt, honderdduizenden keren groter is dan die paar dieren die toen nog wel koosjer werden geslacht. Waarom moeten de Joden er weer bij worden gesleept? Ik weet dat onze regering, ik blijf het herhalen, absoluut zijn Joden wil behouden en waar nodig beschermen. Sterker nog: ik heb een aantal politici die tegen het onverdoofde slachten zijn, gesproken. Ik bespeur geen greintje antisemitisme, en ik ben een goede detective, al zeg ik het zelf, met gevoel voor de kleine opmerkingen, de toonzetting en de woorden tussen de regels. Maar bij het brede publiek, dat geen gevoel heeft voor de nuance, komt al snel de gedachte boven: de Joden zijn weer schuldig! Dat hier überhaupt geen koosjere slacht meer is, onttrekt zich aan hun gezichtsveld.

Een van mijn trouwe lezers richtte mijn aandacht op een artikel van Oscar Hammerstein over een soortgelijke situatie. Maar dan niet over de behandeling van dieren, maar over de omgang van artsen met mensen. Ik citeer, 6 augustus 2026: “Een arts behoort aan zijn patiënt, niet aan de staat. Die gedachte vormt sinds de Neurenbergse Artsenprocessen het morele fundament van de moderne geneeskunde. Karl Brandt was de lijfarts van Adolf Hitler en een van de hoofdverantwoordelijken voor het nazistische euthanasieprogramma. 23 artsen en gezondheidsfunctionarissen werden beschuldigd van oorlogsmisdaden en misdaden tegen de mensheid vanwege hun rol bij medische experimenten op gevangenen in concentratiekampen: sterilisatie-experimenten, experimenten met onderkoeling, malaria, gifstoffen en hoogtedruk, en het euthanasieprogramma waarbij tienduizenden psychiatrische patiënten en gehandicapten werden vermoord. Daarvan werden er 16 schuldig bevonden. Zeven artsen werden opgehangen en de anderen werd levenslange of langdurige gevangenisstraf opgelegd.

De Neurenbergse Artsenprocessen leerden de wereld dat de grootste bedreiging voor de geneeskunde ontstaat wanneer artsen hun beroep ondergeschikt maken aan politieke of ideologische doelen. Daarom werd in 1947 de World Medical Association opgericht: om de onafhankelijkheid van het medische beroep te beschermen. 

De tragische ironie is dat juist deze organisatie zich tachtig jaar na die processen moet uitspreken over een campagne die opnieuw een politieke loyaliteitstoets aan artsen en hun beroepsvereniging wil opleggen. De vraag in Rotterdam gaat daarom over meer dan Israël. Zij raakt aan het fundament waarop de internationale medische ethiek na Neurenberg is gebouwd. Medische ethiek moest voortaan boven iedere ideologie staan. Juist daarom is het schandelijk wat zich deze herfst in Rotterdam dreigt af te spelen.

Van 7 tot en met 10 oktober 2026, nu dus, komen daar de 117 nationale artsenverenigingen bijeen die lid zijn van de World Medical Association. Een internationale coalitie van activistische medische organisaties probeert die bijeenkomst aan te grijpen om de Israeli Medical Association (IMA) uit de WMA te laten schorsen. De campagne wordt geleid door de People’s Health Movement, de Nederlandse actiegroep Artsen voor Gaza en de Health Advisory Council van Jewish Voice for Peace. Hun oproep kreeg in juni extra gewicht doordat The Lancet, een van de meest prestigieuze medische tijdschriften ter wereld, ruimte bood aan de schorsingscampagne. Juist de Nederlandse rol verdient aandacht.

Niet de KNMG, maar de actiegroep Artsen voor Gaza behoort tot de drijvende krachten achter deze internationale campagne. Opmerkelijk is dat de organisatie geen inzicht geeft in haar eigen structuur en derhalve net zo gemaskerd is als degenen die namens haar actie voeren. Op haar website ontbreken de namen van oprichters, bestuursleden en officiële woordvoerders. Evenmin is openbaar gemaakt welke Nederlandse artsen de internationale campagne namens de organisatie leiden of welke Nederlandse zorgverleners de oproep aan de World Medical Association hebben ondersteund. Voor een beweging die een van de oudste internationale medische organisaties ertoe wil bewegen een oprichtend lid uit te sluiten, is het volkomen gebrek aan transparantie opmerkelijk. Transparantie mag niet alleen van overheden en universiteiten worden verlangd, maar ook van organisaties die zelf een ingrijpende internationale boycot nastreven.” 

Wat de overeenkomst is tussen het huidige onverdoofd slachten en de artsen die kennelijk het welzijn van patiënten in Gaza voor ogen hebben? Beide richten zich tegen Joden, want de Joden zijn schuldig. Ik zou zeggen: neem eens een kijkje in een ziekenhuis in Israël. Waarschijnlijk verwacht u dat degenen die de vloeren dweilen de Arabische Israëliërs zijn en de Joodse Israëliërs de artsen. Misgegokt. Islamieten en Joden dweilen samen de vloeren en vormen samen het medische team. Naar kennis en vaardigheid wordt gekeken, niet naar afkomst, ook wanneer het de vloeren betreft. Dat in Israëlische ziekenhuizen patiënten en patiëntjes ook uit vijandelijk gebied worden behandeld, is algemeen bekend. Ik ben ervan overtuigd dat geen enkele (nou ja, bijna geen enkele) Jood bang is zich in Israël in een ziekenhuis te laten behandelen, ook als zijn behandelaar van islamitische afkomst is. Maar hoe zit het hier in Nederland? Zou een Joodse Nederlander zich durven te laten behandelen door … En als de behandeling dan mislukt is, aantoonbaar door een (opzettelijke) vergissing, heeft dat uitsluitend consequenties voor de patiënt en blijft de behandelaar buiten schot, om politieke redenen? U denkt waarschijnlijk dat Jacobs lijdt aan waandenkbeelden of, iets minder grof uitgedrukt, aan chronische overdrijving. Mis! Die zorg, al dan niet terecht, leeft bij Joodse Nederlanders, bij Nederlanders met een Joodse achtergrond en zelfs bij Nederlanders met een Joodse voorgrond, als ze bijvoorbeeld Cohen heten, ook als ze van geen kant al vele generaties geen Joden meer zijn.

Maar Joods bezien moeten we met iets positiefs eindigen. Onze overheid beschermt zijn Joodse onderdanen met overgave en bezieling, en ikzelf heb nog nooit gemerkt dat ik me onveilig voel als een verpleegster met een hoofddoekje mij een bloedtest afneemt. En het aantal solidariteitswandelingen “tégen antisemitisme en vóór Israël” groeit aanzienlijk. Niet-Joden die geheel belangeloos de straat opgaan om te bidden, te demonstreren en te bemoedigen. Ik probeer zo vaak mogelijk mee te lopen om te laten zien hoezeer wij, de Joodse gemeenschap, hun wandeling waarderen. Albir in Spanje sla ik voorlopig over: iets te ver weg! Maar ik loop binnenkort, deze maand nog, wel mee in Leiden, in Buren en in Groningen. Mag ik u daar ontmoeten?

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Meer Gerelateerde Berichten

Dagboek

Medische ethiek volgens de ‘Artsen voor Gaza’